Eyetracking to metoda polegająca na śledzeniu ruchu gałek ocznych osoby biorącej udział w badaniu. Specjalne urządzenie tzw. eyetracker rejestruje sposób poruszania się oka, co daje możliwość poznania, które elementy projektu są widoczne, a które niezauważalne dla potencjalnego klienta. Daje nam również informację, które elementy wzbudzają szczególne zainteresowanie odbiorcy i w jakiej kolejności, na których koncentruje się wzrok i na jak długo.

Ten artykuł powstał w odpowiedzi na zainteresowanie wielu osób moimi badaniami eyetrackingowymi. Oprócz audytów wizualnych i pasji jaką jest infografika zajmuję się brokeringiem innowacji, czyli wdrażaniem innowacji w polskich firmach i uczelniach. Po wstawieniu kilku postów o wynikach badań eyetrackingowych na fanpage Kompendium Infografiki zaczęły do mnie napływać nowe zapytania o tą metodę badawczą.

Zgłosili się również właściciele agencji reklamowych, marketingowych i studiów graficznych z pytaniem o wdrożenie badań eyetrackingowych. Na dniach przedstawię również wyniki testów przy użyciu małego, kompaktowego eyetrackera X2-60 marki Tobii. Dla niektórych to nowość więc zaczniemy od początku: czym jest eyetracking i w czym tak na prawdę może nam pomóc.

Czym jest eyetracking?

Eyetracking to badanie polegające na śledzeniu ruchu gałek ocznych badanej osoby. Był stosowany już od ponad 100 lat w dziedzinach od medycyny po psychologię i marketing. Można znaleźć więcej informacji na ten temat pod hasłem „okulografia”. Sama nazwa „eye tracking” zawiera już definicję tego słowa bo jest to „tracking” czyli śledzenie i „eye” oczu. Dokładniej mówiąc śledzenie ruchów gałek ocznych. 

Eyetracker rejestruje kolejność i miejsca spojrzeń użytkowników, mierząc: 
Fiksacje – punkty skupienia wzroku. To miejsca, w których wzrok się zatrzymał, 
Sakkady – ruchy gałek ocznych czyli ruchy oczu pozwalające przenieść wzrok z jednego punktu do drugiego.


Dane te pozwalają badać w obiektywny sposób percepcję wzrokową. Na ich podstawie możemy wnioskować o procesach uwagowych (świadomych i nieświadomych). Obecne urządzenia do eyetrackingu badają spojrzenia w sposób nieinwazyjny i bezpieczny.

Najbardziej popularną metodą badań eyetrackingowych jest rejestracja wideo aktywności wzrokowej poprzez urządzenie zewnętrzne zamontowane na ekranie, czasami zintegrowane z monitorem lub umieszczone bezpośrednio na głowie osoby, którą badamy. To oznacza, że mamy wiele rodzajów eyetrackerów. Poniżej przedstawiam w skrócie jak kształtował się rozwój formy eyetrackerów.  

Krótka historia eyetrackingu

Formy eyetrackerów

Jak widać kształty dzisiejszych eyetrackerów są coraz bardziej przyjazne i dostosowane pod względem ergonomii do użytkownika. Pierwsze formy posiadały stelaże, które pomagały dokładnie ustawić głowę osoby badanej względem obiektu (np. ekranu). Te formy wynikały z konieczności ograniczenia ruchu głową respondenta ale również z ograniczonego pola, które było badane. Te konstrukcje sprawiały nie tylko dyskomfort badanemu, ale również nie dawały możliwości odwzorowania realnych warunków badań. W rzeczywistości siedząc przed monitorem nie mamy przed sobą żadnych rozpraszaczy. Te wersje były raczej stacjonarnymi modelami.

Pierwsze wersje eyetrackerów przypominają urządzenia optyczne znane nam z gabinetów okulistycznych. Wraz z rozwojem technologii forma eyetrackera zmieniała się i nie wymagała już dodatkowych stelaży. Obecnie mamy do czynienia z urządzeniami wielkości skanera ręcznego, które są małe, lekkie i w pełni przenośne. Są również dostępne eyetrackery w formie okularów. Poniżej przykład eyetrackera kompaktowego marki SMI.

Sposoby prezentacji i analizy danych

Poniżej lista informacji zwrotnych jakie możemy uzyskać dzięki badaniom eyetrackingowym:

– Mapy cieplne (heatmaps) i odwrócone mapy cieplne

– Obszary zainteresowań (AOI Areas Of Interest) – czyli weryfikacja obszarów zainteresowania.

– Dynamic AOI – tutaj możemy analizować ruchome elementy zainteresowań (AOI z ang. Areas Of Interest)

– Parametry i wykresy fiksacji dla zdefiniowanych obszarów zainteresowań

– Możliwość eksportu danych (cvs, spss, i inne w zależności od producenta eyetrackera)

Jak wyglądają przykładowe wyniki badań?

Poniżej przedstawiam wyniki moich badań przeprowadzonych na eyetrackerze Tobii X2-60. 

Mapy cieplne (heatmaps) czyli mapy postrzegalności – możemy otrzymać wyniki dla pojedynczych respondentów lub agregowane czyli wyniki łączące badania kilku respondentów. Tutaj badana jest koncentracja uwagi na poszczególnych elementach, statystyki i zestawienia oglądalności poszczególnych kluczowych obszarów badanego obiektu (takie wskaźniki jak np.: czas do pierwszej fiksacji w obszarze zainteresowania, suma i czas fiksacji w danym obszarze).

Mapy fiksacji (gazeplots) – możemy wygenerować ścieżki dla pojedynczych respondentów lub widoki uwzględniające sumę ścieżek kilku różnych respondentów czyli agregowane mapy fiksacji. Na przykładzie poniżej widać mapy fiksacji dla 3 użytkowników. Zostało to rozróżnione kolorami (użytkownik 1 – kolor żółty, użytkownik 2 – kolor niebieski, użytkownik 3 – kolor czerwony)

Otrzymujemy także wyniki badań w formie tabelarycznej (csv, spss), które pomagają nam przeanalizować dokładne czasy skupienia na danych elementach. Całe badanie możemy również rejestrować poprzez:
– nagranie akcji na ekranie (screencasting),
nagranie reakcji użytkownika poprzez dodatkową kamerkę umieszczoną na ekranie lub wbudowaną do laptopa.
– Całe badanie możemy dodatkowo nagrać kamerą zewnętrzną i podpiąć w programie obsługującym eyetracker wraz ze ścieżką dźwiękową.

Dzięki temu po wygenerowaniu materiałów do analizy będziemy mieć komplet informacji od map fiksacji, map cieplnych, komentarz głosowy , nagrania akcji na ekranie i sceny badawczej lub twarzy respondenta. Wszystko w zależności od potrzeb naszego badania. 

W następnym artykule opiszę kolejne wyniki badań grafik i infografik.

Pozdrawiam kreatywnie,
Anita Bednarczyk

Sprawdź postępy prac nad KOMPENDIUM INFOGRAFIKI

0 komentarzy

Wyślij komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Divi WordPress Theme

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close